Avicenna Interdisciplinary Journal of Religion and Health

fa علی بن عباس اهوازی، پیشگام استفاده از نظریه‌ی «هفت اقلیم» در طب ایرانی Ali Ebne Abbas Ahvazi, the Pioneer of Applying the Theory of "Haft Iqlim" in Persian Medicine تاریخ و سلامت History and health پژوهشي Research <div style="text-align: justify;">چکیده                                                                                                                                     سابقه و هدف: اهمیت بررسی تأثیر بستر جغرافیایی بر مزاج افراد و نقش آن در پیشگیری و درمان سبب شده است این موضوع به‌عنوان بخش مهمی از مبحث آب‌وهوا که از مباحث شش‌گانه ضروری است، از جایگاه ویژه‌ای برخوردار شود. این نوشتار به دنبال یافتن خاستگاه اولیه‌ نظریه‌ «هفت اقلیم» و پیشگام استفاده از آن در طب ایرانی است. مواد و روش‌‌ها: پژوهش حاضر با روش کتابخانه‌ای-اسنادی و به شیوه‌ توصیفی-تحلیلی انجام شده است. یافته‌ها: این پژوهش با بررسی منابع دست اول مذهبی، جغرافیایی و طبیِ ایرانی، یونانی و اسلامی در قالب سیر تاریخی به ارائه مستندات مربوط به خاستگاه اولیه‌ نظریه‌ «ربع مسکون» و «هفت اقلیم» پرداخته است. از سوی دیگر، با بررسی متون طبی در پی یافتن پیشگام استفاده از این دو نظریه در طب ایرانی بوده است. نتیجه‌گیری: اولین ردپای نظریه تقسیم جهان به چهار بخش، در نوشته‌های اکدی، هزاره سوم قبل از میلاد یافت شده و اولین نشانه‌های تقسیم «ربع مسکون» جهان به هفت بخش در اوستا آمده است. این نظریه&lrm;ها از مشرق زمین به یونان رفتند و در آثار بطلمیوس تکامل یافتند. سپس در دوران نهضت ترجمه، به خاستگاه اولیه خود، یعنی خاورمیانه بازگشتند. کتب مسعودی نقطه عطفِ تلفیق این دو نظریه در ایران اسلامی است. این نظریه تلفیقی بعد از مسعودی سیری تکاملی را طی کرد؛ اما ورود آن به طب، برای نخستین بار مقارن یا اندکی پس از مسعودی، توسط علی بن عباس اهوازی انجام شد. ازآنجاکه اهوازی برای نخستین بار در کتاب «کامل الصناعه الطبیه» در ساخت دارو برای مردمان فارس، مزاج اقلیم چهارم را مدنظر قرار داد، درنتیجه می‌توان او را پیشگام استفاده از این نظریه در طب ایرانی دانست. واژگان کلیدی: اقالیم هفتگانه، ربع مسکون، طب ایرانی، علی بن عباس اهوازی، کامل الصناعه الطبیه، مزاج  </div> <table align="left" class="Table" dir="rtl" style="width:637px; border-collapse:collapse; border:none" width="637"> <tbody> <tr> <td style="border-bottom:none; width:438px; padding:0cm 7px 0cm 7px; height:1px; background-color:#ebffeb; border-top:none; border-right:none; border-left:none" valign="top"> <div style="text-align: left;">Abstract Background and Objective: The importance of the effect of geographical location on people's mezaj and its role in the prevention and treatment of diseases is an essential aspect of the subject of climate, which is one of the six essential principles. This study aimed to find the origin of the theory of "Haft Iqlim" and identify the pioneer who applied it in Persian medicine. Materials and Methods: The present study applied the library-documentary method and followed a descriptive-analytical approach. Results: This study examined first-hand religious, geographical, and medical sources of Greek and Islamic territory to first discover the origin of the theory of dividing "Rub-e-maskun" into "Haft Iqlim" and then find the pioneer who applied this theory in Persian medicine. Conclusion: The first trace of the theory of dividing the world into four parts was found in an Akkadian writing which belongs to the third millennium BC, and the first signs of dividing the "Rub-e-maskun" of the world into "Haft Iqlim" were discovered in Avesta. These theories found their way to Greece and were developed in the works of Ptolemy. Afterward, during the translation movement, they returned to their initial origin, the Middle East. Masoudi's books were the turning point of the combination of these two theories in Islamic Iran, and this combinatorial theory has progressed after him. However, they were first applied in medicine about the same time or shortly after Masoudi by Ali ibn Abbas of Ahwaz. For the first time, Ahwazi considered mezaj of the fourth Iqlim in the manufacture of medicine in his book "Kamel Al-Sina'a Al-Tabiya" for Persian people; therefore, he can be considered the pioneer of applying this theory in Persian medicine. </div> <div class="rounded" style="background: rgb(208, 229, 255); border: 1px solid rgb(61, 129, 232); padding: 5px 10px; text-align: left;">Keywords: Haft Iqlim, Haly Abbas/Ali Abbas, Kamel Al-Sina'a Al-Tabiya, Mezaj, Persian medicine, Rub-e-maskun </div> </td> </tr> </tbody> </table> <div></div> علی بن عباس اهوازی, کامل الصناعه الطبیه, مزاج, ربع مسکون, اقالیم هفتگانه, طب ایرانی. Keywords: Haly Abbas/ Ali Abbas, Kamel Al-Sina'a Al-Tabiya, mezaj, Rub-e-maskun, Haft Iqlīm, Persian Medicine. 1 8 http://aijrh.umsha.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-42-1&slc_lang=fa&sid=1 Maryam Mohseni Seifabadi مریم محسنی سیف آبادی mohsenim@razi.tums.ac.ir 1003194753284600471 1003194753284600471 Yes Department of History of Medicine, School of Persian Medicine, Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran. گروه تاریخ علوم پزشکی، دانشکده طب ایرانی، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران، ایران. Nasrin Musakazemi نسرین موسی کاظمی Nmusakazemi@muq.ac.ir 1003194753284600472 1003194753284600472 No Department of History of Medical Sciences, Faculty of Health and Religion, Qom University of Medical Sciences, Qom, Iran. گروه تاریخ علوم پزشکی، دانشکده سلامت و دین، دانشگاه علوم پزشکی قم، قم، ایران. Fatemeh mollazadeh فاطمه ملازاده s.mollazadeh@stu.qom.ac.ir 1003194753284600473 1003194753284600473 No Department of History of Medical Sciences, Faculty of Health and Religion, Qom University of Medical Sciences, Qom, Iran. گروه تاریخ علوم پزشکی، دانشکده سلامت و دین، دانشگاه علوم پزشکی قم، قم، ایران. Babak Abbas Beigi بابک عباس بیگی baabak.ab2000@gmail.com 1003194753284600474 1003194753284600474 No Department of History of Medical Sciences, Faculty of Health and Religion, Qom University of Medical Sciences, Qom, Iran. گروه تاریخ علوم پزشکی، دانشکده سلامت و دین، دانشگاه علوم پزشکی قم، قم، ایران.